Hani hep söylüyoruz cumhuriyetin ilk yıllarında kilometrelerce demiryolları yaptık diye. Çok büyük meseledir bu, iki cümlede özetlemek haksızlık olur. En başa dönmek lazım. Bilhassa gençlere iyice açıklamak gerek meseleyi. Cumhuriyetin kurulduğu zamanlar demiryolları Almanlar, İngilizler ve Fransızlar tarafından işletiliyordu. Hatta o güne kadar yapılan 4559 km rayı sevabına değil, Anadolu’da halkın yerli üretimini kendi ülkelerine daha hızlı götürmek ve Osmanlı’yı daha çok sömürmek için inşaa ettiler. Makinistler bile kendi ülkelerinden değildi, kimi bölgede Rumları, kimi bölgede Ermenileri kullanıyorlardı. İstanbul Kadıköy’de bulunan Haydarpaşa Garı, Almanların yapmış olduğu İstanbul’dan Bağdat’a uzanan demiryolunun başlangıç noktasıydı. İnşaatında İtalyan işçilerde kullanıldı. Mezopotamya ve Anadolu’dan trenle getirdikleri malzemeleri burada gemilere yükleyip kendi ülkelerine götürüyorlardı. Osmanlı padişahları gavur icadı olduğu gerekçesiyle bu talana göz yumuyordu.

Bugün demiryolları denince akla gelen efsane isim Behiç Erkin 1927 yılında devlet demiryollarını kurdu. Yaptığı hummalı çalışma neticesinde Anadolu bir baştan bir başa demir ağlarla örüldü. Bir başka deyişle yoktan var etti Behiç Erkin. Her santimetresi Türk işçileri tarafından yapılan demiryollarında, tamamı yerli malzemeyle yapılmış lokomotif ve vagonlar taşıma yapıyordu. Yine bu trenlerde Atatürk’ün açtırdığı okuldan mezun olan makinistler çalışıyordu. Bu sebepten genç cumhuriyetin gözbebeğidir demiryolları. Bugünkü gibi raylar bir ülkeden, vagonlar başka ülkeden, makinistler bambaşka ülkeden, işletmecisi bir başka ülkeden değil. Demiryolları; gerçek yerli, gerçek millidir. Anadoludaki kalkınmanın anahtarlarından biridir. Demiryolları; yiyecek bir somun ekmeği olmayan, ayağına giyecek ayakkabısı olmayan bir milletken, on yılda yurdun dört bir yanını demir ağlarla ören idealist genç ve çalışkan cumhuriyetin evlatlarına gurur kaynağı olduğu için onuncu yıl marşında da söz edilir. O gençlerin içlerinde yanan vatan aşkının sönmeyen aleviyle başarıldı bu.

Bugün yapılan demiryollarının tamamında ithal malzeme kullanıyorlar. İnşaa aşamasında inşaat şirketleri yabancı, çalışan mühendisler yabancı, makinistler yabancı. Bu memleketin evladı yaparsa, bu memleketin evladı işletirse bu iş anca o zaman olur. Sorarım sizlere, yabancı yatırımcılarla, yabancı mühendislerle nereye kadar? Bu yabancı sevicilik, bu yabancıya muhtaçmışlık hissiyatı son bulmalı. Bugün cennet vatanımızın yılmaz bekçileri olan Türk Gençliği’ne görev verildiği takdirde aynı azimle başarılı olunacağına tüm kalbimle inanıyorum. Yeni Behiç Erkin’ler yetişmediği sürece bir yanımız eksik kalır.

BERK ŞİMŞEK
09.10.2018
Demiryolları
Etiketlendi:                     

Bir Cevap Yazın